Het woord ‘sutra’ (Sanskriet) of ‘sutta’ (Pali) verwijst naar de officiële boeddhistische onderrichtingen. Oorspronkelijk beperkte de term zich tot de mondeling overgeleverde leerredes van de Boeddha zoals die werden gememoriseerd door zijn meest vooraanstaande leerlingen.
Voor het boeddhisme van het ‘Grote Voertuig' (Mahayana) horen evenwel niet enkel de leerredes van de Boeddha maar ook de geschriften van latere, hoog gewaardeerde auteurs tot de officiële canon. Deze laatste sutra’s werden geacht te zijn uitgesproken/opgeschreven vanuit de ware boeddha-aard. Zo is bijvoorbeeld de zeer gewaardeerde Hart Sutra, een van de centrale sutra’s in de Mahayana-traditie, pas enkele eeuwen na de dood van de historische Boeddha opgeschreven. Andere suytra's staan op naam van bijv. Santideva en Rhahulabhadra.

Doorgaans worden de sutras gereciteerd. Maha Karuna Ch'an zingt die vierstemmig op een Russisch-Orthodoxe melodie. Hoe dat klinkt, kunt u beluisteren in een kort fragment van de Hartsutra.

00:00
/
00:00

Gelofte aan de mensheid

Kalm en evenwichtig;
laat ons ontwaken tot ons ware Zelf, mensen worden, vol van mededogen.
Onze gaven ten volle ontplooien,
ieder volgens de eigen roeping in het leven.
Ons bewust worden van de doodsstrijd persoonlijk en maatschappelijk
en de bron ervan onderkennen.
De juiste richting ontdekken
waarin de geschiedenis zou moeten voortgaan en elkaar de hand reiken
zonder onderscheid naar man- of vrouw-zijn,
zonder onderscheid naar ras, natie of klasse.
Laat ons met mededogen de gelofte afleggen
het diepe verlangen van de mensheid
naar bevrijding van haar ware Zelf werkelijkheid te doen worden
en een wereld bouwen
waarin iedereen waarachtig en in heelheid kan leven.


Gelofte van de boddhisattva

Hoe talloos de levende wezens ook zijn, ik beloof ze alle te bevrijden.
Hoe onpeilbaar de oorzaak van lijden ook is, ik beloof die geheel te verwijderen.
Hoe talloos de poortloze poorten ook zijn, ik beloof ze binnen te gaan.
Hoe oneindig het pad van ontwaken ook is, ik ga daarvan de belichaming aan.



Dharani van de Grote Mededogende

Eer aan het drievoudige Juweel,
eer aan Haar die naar de noodkreten luistert, die enkel mededogen is,
die de sprong waagt voorbij alle angst.
*
Dat ik mag ingaan tot dit hart dat luistert.
Het is van alle zingeving de volheid,
grond en loutering van al wat leeft.
Alles is onverlicht, is onverlost. Oh aarde, aarde ! Ik ween om de schepping ! Ik roep om jou !
*
Oh Al-ziende, Oh Al-verstijgende, Oneindig mededogende. Dit is het hart ! Doe hier jouw werk !
Oh Grote Overwinnende, houd vol, houd vol !
Oh Smetteloze, ga voort, ga altijd voort !
*
Oh Mededogende, kom en luister ! Oh, kom en luister ! Spreek, spreek ! En geef mij richting !
Vreugde welt in mij op !
Ontwaken ! Ontwaken ! Dit is ontwaken !
*
Gezegend, moed die onbegrensd vertrouwen schenkt. Jij die slaagt in alles wat Jij onderneemt.
Die het meesterschap in elke discipline kent.
Die elk middel om te redden in jouw handen houdt.
*
Jij, die het wiel van de verlossing draagt.
Die de Lotus draagt en enkel Mededogen bent. Die altijd dieper het bestaan doordringt !
Dat deze bede steeds meer uit het hart mag komen En steeds dieper werken mag !
*


Identiteit van eenheid en veelheid

Het wezen van de grote wijze uit India werd van hart tot hart overgedragen van Oost naar West. Mensen zijn helder of verward, maar de Weg kent geen zuidelijke of noordelijke leraar. De geheime bron is klaar en doorschijnend. Haar vertakkingen zijn duister en stromen overal. Aan het relatieve gehecht zijn is illusie. Het zien van het absolute is nog geen verlichting.
*
Al het subjectieve en al het objectieve zijn tegelijkertijd wederzijds verbonden en volkomen zelfstandig. Oneindig verbonden en vrij bewegend, blijven ze toch op hun eigen plaats. Vorm verdeelt de eenheid. Geluid geeft aanleiding tot aangename en onaangename gevoelens. In duisternis zijn beter en slechter niet te onderscheiden. In helderheid is het zuivere en onzuivere duidelijk te zien.
*
De vier elementen hernemen ongedwongen hun natuur, zoals een kind kan vertrouwen op zijn moeder.
Vuur is warm,
water is nat,
de aarde hard.
Ogen zien,
oren horen,
de neus ruikt,
de tong proeft.
Alle zijn zelfstandig, maar de verschillende bladeren vinden hun oorsprong in dezelfde wortel.
*
Oorzaak en gevolg komen voort uit dezelfde bron. Hoog en laag worden relatief gebruikt. In feite is er duisternis in helderheid, maar je moet de duisternis niet willen ontmoeten. Er is helderheid in duisternis, maar zoek niet naar die helderheid. Duisternis en helderheid horen bij elkaar, zoals de linker- en rechtervoet bij het lopen.
*
Elk van de tienduizend dingen heeft van nature zijn eigen waardevolle functie, en functioneert op natuurlijke wijze met betrekking tot alle andere dingen. Het alledaagse bestaan hoort bij wat onpeilbaar is, zoals een deksel past op een pan. Het ondoorgrondelijke harmonieert met het alledaagse, zoals twee evenwijdige pijlen samen komen aan de einder.
*
Deze woorden wijzen naar de Grote Werkelijkheid. OORDEEL NIET. Als je de Weg niet ziet, zie je die ook niet als je hem gaat. Als je de Weg gaat, is hij noch nabij, noch veraf. Als je de Weg uit het oog verliest, zie je meteen bergen en rivieren die in de weg staan. Vol respect zeg ik tot hen die verlicht willen worden: of het nu overdag is of ’s nachts, verspil geen tijd !


Gebed voor alle noden

Uit het hart van de Geloften dragen wij de meditatie op, aan alle mysterievolle krachten die de dhamma beschermen, en aan “heel de gemeenschap der heiligen”, die waakt over deze plaats en over dit land,
*
opdat allen wier leven duister is en zwaar, bevrijd worden van angst en zinloosheid.
*
Dat de dreiging van oorlog, geweld en wederzijds wantrouwen mag ophouden.
*
Dat er overal in de wereld blijvende vrede mag komen.
*
Dat alle volkeren de weg mogen vinden naar solidariteit, samenwerking en voorspoed.
*
Dat wij oog in oog met de grote problemen van onze tijd, onze verantwoordelijkheid op alle gebied mogen kennen.
*
Dat de waarde van de natuur door iedereen begrepen en gerespecteerd mag worden.
*
Dat heel de mensheid mag delen in de gaven van moeder aarde.
*
Dat elke vorm van geweldpleging tegenover anderen en tegenover onszelf voorgoed mag ophouden.
*
Dat de wonden van alle beschadigde kinderen geheeld mogen worden.
*
Dat wij de eerbied voor het kind op alle gebied mogen hervinden.
*
Dat we mogen opstaan voor de zwakkeren en de misdeelden, waar dan ook.
*
Dat degenen die zich niet in onze samenleving thuis voelen, begrip mogen vinden.
*
Dat zij die door iedereen verlaten zijn, thuis mogen komen bij een hart dat luistert.
*
Dat allen die het leven niet meer aan konden, opgevangen worden door het Grote Mededogen.
*
Dat ons hart open blijft voor hen die ons liefhebben en ook voor hen die ons haten.
*
Dat wij de kracht mogen vinden om hen, met wie wij niet in vrede kunnen leven, de hand te reiken.
*
Dat wij in alle wederwaardigheden van het leven kalmte en vertrouwen mogen bewaren.
*
Dat de krachten van geloof, wijsheid en mededogen in ons blijven groeien.
*
Dat allen mogen volharden op hun zoektocht en in hun discipline.
*
Dat de laatste regel van de Hartsutra: “Gegaan, gegaan, voorbij gegaan en zelfs voorbijgegaan aan het voorbijgaan”, voor iedereen werkelijkheid mag worden.
*
Wij bidden hiervoor tot de Boeddha’s en de Boddhisattva’s in alle tijden en alle ruimten.
*
Wij bidden hiervoor tot de Wijsheid voor bij alle Wijsheid.


Avatamsaka sutra

Het Grote Mededogen is de essentie van de meditatie. Het is haar lichaam, haar
bron en haar middel, om zich in heel het universum te verspreiden. Zonder dit
“grote hart” van liefde en mededogen is de meditatie, hoe verheven die in andere
opzichten ook mag zijn, van geen enkele waarde.
*
Dit is de plaats van al degenen, die getekend zijn door liefde en
mededogen. Wanneer zij zien hoe andere levende wezens lijden, zijn zij bereid in dit
lijden af te dalen, en precies diezelfde pijn te ervaren in zichzelf.
*
Dit is de plaats van hen die iedereen, hoe diep hij of zijn ook verstrikt is in het web
van geboorte, lijden en dood, door waarachtige betrokkenheid en inzet tenslotte tot
verlichting brengen.
*
Dit is de plaats van hen, die aangekomen zijn bij het punt, waarop de grote geloften
worden afgelegd. Dit is de plaats, waar alles enkel nog gezien wordt in het
perspectief van liefde en mededogen. Dit is de plaats, van waaruit alle wezens uit
de oceaan van ontstaan en vergaan worden bevrijd.
*
Dit is de plaats van hen, die zich volkomen hebben gewijd aan de verlossing van
heel de wereld. Dit daarin nooit zulle versagen. Die hun toewijding tot steeds
diepere rijpheid laten komen, en die dit doen voor een met de gehele werkelijkheid
al één enkel wezen.
*
Dit is de plaats van hen, wier diepste bestemming het is zo sterk te zijn als diamant.
Dit is de plaats van hen, die bereid zijn hun inzet tot aan het einde der tijden vol te
houden en zelfs nog op te voeren. Dit is de plaats van hen, die bereid zijn dit te
doen voor alle levende wezens en in alle dimensies van de werkelijkheid.
*
Dit is de plaats van hen, die vervuld zijn van het Grote Mededogen, van hen wier
hart in liefde en wijsheid diep geraakt blijft zolang anderen nog zuchten in lijden,
ellende en verdriet. Dit is de plaats van hen, die zich eeuwig zullen blijven inzetten
voor het welzijn en de verlichting van de gehele werkelijkheid.
*
Hier is de plaats van hen, die zittend in meditatie zichzelf tot uitdrukking brengen,
en wel op alle wegen van het bestaan. Diep geworteld in de meditatie, zijn zij
tegelijk totaal betrokken bij het helpen van alle wezens, rakend aan de grond der
dingen, in eerbied voor allen die reeds ontwaakt zijn.


Sutra van Kuan in

Luister, luister, luister !
Hoor haar naam, en zie haar gestalte.
De hartekreet waarmee haar naam wordt genoemd bevrijdt ons van alle kwaad.
Stel dat je alle houvast verliest
de grond onder je voeten verdwijnt,
één gedachte aan Kuan Yin,
en je bent als de zon in het oneindige heelal.
*
Als je wordt achtervolgd door het kwaad,
en te pletter loopt op een ondoordringbare muur, één gedachte aan Kuan Yin,
en er wordt je geen haar gekrenkt.
Als alles je ontnomen wordt,
en innerlijke verscheurdheid onvermijdelijk is, één gedachte aan Kuan Yin’s reddende kracht, en mededogen keert alles ten goede.
*
Als je van alles afgesloten bent, aan handen en voeten gebonden, zal één gedachte aan Kuan Yin, je onmiddelijk bevrijden.
Als je bezeten bent door angst, ontreddering en vertwijfeling,
één gedachte aan Kuan Ying,
en niets hiervan zal je nog deren.
*
Waarachtige Kuan Yin ! Zuivere Kuan Yin !
Kuan Yin die grenzenloze wijsheid zijt !
Vol van mededogen en erbarmen.
Bron van ons eeuwige verlangen, van onze aanbidding.
Oh Jij die stralend bent, smetteloos en schitterend ! Zon van wijsheid waardoor nacht verdwijnt !
Oh Jij die storm en ramspoed overwint !
Jouw Glorie vult het hele universum !
*
Roep haar aan, en twijfel niet !
Kuan Shih Yin, een klank die zuiver is en heilig !
Zij die geheel door doodsangst zijn bevangen Zullen altijd door haar gedragen worden.
Voor de volmaaktheid van haar mogelijkheden, voor het mededogen in haar ogen,
voor de oneindigheid van haar zegeningen: buigen wij in diepe devotie ons hoofd.
*


Toewijding aan de bodhisattva

Wij dragen onze verdiensten over, opdat al degenen die waar dan ook geestelijk of lichamelijk lijden,
van hun lijden verlost worden en oneindige vrede des harten mogen vinden.
Dat hun geluk nooit af mag nemen, hoe lang de cyclus van bestaan ook mag duren.
Dat de wereld de altijddurende vreugde van de Bodhisattvas mag bereiken.
Dat alle wezens de verlichting van het paradijs mogen kennen,
hoe talrijk de verschrikkingen in de wereld ook zijn.
*
Dat al degenen die koud zijn warmte vinden. Dat al degenen die lijden aan hitte koelte vinden.
Dat oorden van verschrikking oasen mogen worden van verrukking, schoonheid en leven.
Dat dode beenderen weer tot leven komen. Dat zij die verblijven in het schimmenrijk
begiftigd worden met een hemels lichaam.
*
Dat stralend licht de duisternis op alle plaatsen zal verdrijven.
Dat het vuur van alle helse regionen gedoofd zal worden.
Dat allen die daar verblijven enkel nog diepe vreugde mogen ervaren.
Dat alle hindernissen wijken zullen. Dat alles stromen mag van levend water.
Dat de Geest die doet ontwaken en die mededogen is,
moeder en beschermster van al wat leeft, in iedereen geboren wordt.
*
Dat de blinden mogen zien. Dat de doven mogen horen.
Dat zij die angstig zijn geen vrees meer zullen kennen.
Dat zij die treuren getroost mogen worden.
Dat de vertwijfelden bezieling vinden en geestkracht.
Dat iedereen die ziek is weer gezond mag zijn.
Dat wie zwak is sterk mag worden.
Dat ons hart vervuld mag zijn van liefde voor elkaar.
*
Dat de hemel alle mismoedigden, alle verdwaalden,
llen die hulpeloos zijn en in gevaar, met haar zegen mag beschermen.
Dat iedereen vervuld mag worden van geloof, van wijsheid en van mededogen.
Dat iedereen volkomen vrij en onafhankelijk mag zijn.
*
Dat alle wezens zonder uitzondering door dit overdragen van verdiensten
verlost worden van alle kwaad, en zullen leven in deugdzaamheid.
Dat al wat leeft oneindig lang mag leven. Dat dit oneindig leven vol van licht mag zijn.
Dat zelfs het denkbeeld “dood” verdwijnen zal.
*
Dat niemand ongelukkig meer mag zijn. Dat niemang nog te kort mag schieten.
Dat er geen vernederden en geen vertrapten meer mogen zijn,
geen verstotenen en geen vergetenen.
Dat het niemand nog aan levensmoed ontbreken mag.
*
Dat heel de wereld zonder lijden en zonder zware rigide praktijken
de verlichting bereiken mag in één enkel goddelijk lichaam.
Dat wij mogen leven voor het beëindigen van alle verschrikkingen van het bestaan,
hoe grenzenloos het heelal ook is in ruimte en tijd.
*
Dat alle wensen van de Bodhisattvas voor het welzijn van de wereld in vervulling gaan.
Dat door de verdiensten van de Bodhisattvas
de gehele wereld grenzenloze gelukzaligheid mag vinden.


Hymne aan de wijsheid voorbij alle wijsheid

Wees gegroet, Wijsheid voorbij alle wijsheid, Die zonder grenzen bent, aan alle denken voorbij.
Jouw ledematen zijn ongerept en vrij
en ongerept zijn zij die Jou ervaren.
*
Wees gegroet, ondoorgrondelijke Stilte, die door niets wordt gehinderd, als de eindeloosheid van het universum.
Iedereen die Jou waarachtig zo beleeft
raakt daarmee tevens aan de Boeddha's.
Wees gegroet, Volheid van alle goedheid en deugd. Zoals het maanlicht een is met de lichtende maan, zo ben Jij een met de ontwaakten,
met hen die hier op aarde van Jou getuigen.
Wees' gegroet, Toevlucht voor hen die uit Groot Mededogen leven en vanuit mededogen over de Boeddha-Dhamma spreken.
Door Jou, o Grootsheid aan alle grootsheid voorbij,
zal hun compassie altijd zegevieren.
*
Wees gegroet, Jij maakt dat al wie naar Jou opziet in zuiverheid van hart en in oprechtheid,
zeker zijn mag van volkomen bevrijding.
Hoe levengevend en hoe vruchtbaar!
Wees gegroet. Voor allen die vol moed en groot van hart zijn en het heil van anderen beogen
ben Jij een Moeder die tot leven baart,
en voeden blijft en steeds in liefde koestert.
*
Wees gegroet. Allen die van Jou getuigen,
alle Boeddha's in heel de wereld,
zijn Jouw kinderen vol mededogen.
Zo ben Jij, Gezegende, Oermoeder van alles wat bestaat.
Wees gegroet, Jij die van eeuwigheid tot eeuwigheid door Jouw volmaakte pure werking wordt omcirkeld, zoals de nieuwe maan omringd wordt door miljarden sterren,
Smetteloze, Heilige en Ene.
*
Wees gegroet. Allen die ontwaakt zijn hebben Jou steeds bezongen,
uit mededogen met wie verlangt naar licht,
alsof Jij duizend vormen hebt en duizend namen.
En toch ben Jij in die veelvuldigheid de Ene.
Wees gegroet. Alle hersenspinsels lossen op, zodra we hebben mogen raken aan Jou, zoals druppels dauw verdwijnen,
zodra zonnestralen ze verwarmen.
*
Wees gegroet, Jij die ons slechts dan vreeswekkend lijkt, als wij in onwetendheid verstrikt zijn.
Want in de wijsheid en de zekerheid des harten verschijn Jij steeds als Liefde, als genade schenkend.
Wees gegroet, Moeder en Oergrond van al wat is.
Als wij niet gedragen worden door liefde juist tot Jou, zal ons omgaan met de tienduizend dingen
gevangen blijven in het web van begeerte en afkeer.
*
Wees gegroet, Jij die van nergens bent gekomen
en die ook nergens naar op weg bent.
Zelfs de allerwijsten onder de mensen
hebben Jouw woonplaats nooit kunnen bepalen.
Wees gegroet. Zolang wij niet proberen Jou te vatten raken we daardoor juist aan Jou
en wordt de diepste vrijheid bereikt.
Hoe wonderbaarlijk en hoe ontzagwekkend!
*
Wees gegroet. Wie Jou ziet is nog gebonden. Maar wie Jou niet ziet is dat evenzeer.
En ook is waar dat wie Jou ziet bevrijd is, doch wie Jou niet ziet is dat eveneens.
Wees gegroet, bodem loosheid en lichtvol mysterie. Hoe moeilijk is het Jou waarachtig te herkennen. Als in luchtspiegelingen word Jij waargenomen.
En toch word Jij dan niet aanschouwd.
*
Wees gegroet, Bron van het eeuwige verlangen waarnaar Boeddha's en hun volgelingen zoeken. Jij bent de Weg en de Poort naar verlossing.
Jij bent de Ene die alle wegen omvat.
Wees gegroet. Zij die de verlossing van de wereld ter harte nemen spreken in zulke woorden over Jou,
dat iedereen het kan verstaan in eigen taal en teken.
En toch, toch spreken zij dan nimmer over Jou.
*
Wees gegroet. Wie is in staat Jou werkelijk te loven? Jij die gelaatloos bent en beeldloos,
Jij die alle taal volledig overstijgt,
Jij die volstrekt door niets wordt gedragen.
Wees gegroet. In gebruikelijke woorden en talen
word Jij door ons voortdurend aanbeden.
Toch blijft al die lofzang ontoereikend.
Maar niettemin wordt zo de vrede in het hart gevonden. *
Wees gegroet. Moge deze hymne aan Prajna-paramita door de 'overdracht van verdiensten' bewerken,
dat heel de wereld zal zijn toegewijd aan Jou,
O, Wijsheid voorbij alle wijsheid.


Herdenking van allen die zijn overgegaan

Laat ons bidden dat allen, die wij hier gedenken, hun zwerftocht in deze wereld met haar talloze moeilijkheden voorgoed hebben beëindigd.
*
Laat ons bidden, dat zij elke vorm van beperkende gehechtheid, voorgoed achter zich mogen laten.
*
Laat ons bidden, dat zij van nu af voor eeuwig daar zijn, waar geen geboorte en dood
meer heersen.
*
Wij bidden dat jullie allen, die zijn overgegaan en die wij hier gedenken, eindelijk thuis zijn gekomen in het rijk van de waarachtige vrede.
*
Wij bidden dat de Wijsheid voorbij alle wijsheid haar Licht mag delen met jullie allen.
*
Wij bidden, dat het waaien van de eeuwige Waarheid, jullie mag opnemen in haar Stralenkrans met de miljarden kleuren.
*
Wij bidden, dat jullie allen verlicht mogen zijn in het zuivere land van de Boddhisattva's.
*
Wij bidden, dat jullie van nu af met hen mogen samenwerken in de rimpelloze zee van de volkomen puurheid.
*
Wij bidden, dat jullie met ons verenigd zijn in ons gebed, nu wij onze afscheidsgroet aan jullie brengen, en wolken de hemel aan ons zicht onttrekken.
*
Wij vouwen onze handen in eerbied voor alle Boddhisattva's en offeren nu wierook.


Toewijding van de sesshin

In de zuiverheid en de helderheid van de oorspronkelijke werkelijkheid,
In de volheid en de voltooiing van de uiteindelijke werkelijkheid,
In de oneindige veelvuldigheid van de werkelijkheid
die zich uitdrukt in vormen,
dragen wij de meditatie en het zingen van de sutra's op
aan al de talloze onbekenden,
die al vanaf prehistorische tijden het licht hebben doorgegeven,
aan alle grote leraressen en leraren,
aan allen die de grondslag leggen voor de weg,
in verleden, toekomst en heden.
En voor de verlossing van zelfs het kleinste grasje en plantje,
voor de verlossing van alle ontelbare wezens in heel het universum.
En in diepe dankbaarheid
jegens iedereen die een gids is op dit oeroude pad,
jegens allen die ontwaakt zijn, in alle tijden en alle ruimten,
jegens allen die leven vanuit het Grote Mededogen
en jegens allen die groot van hart zijn.
Diepste Wijsheid voorbij alle wijsheid.